هیسترکتومی

هیسترکتومی چیست ؟

سیستم تولید مثل در زنان ؛ سیستم پیچیده ای است که گاهی به دلیل بیماری و در راستای درمان ، مجبور به انجام جراحی می شویم ؛ یکی از جراحی های شایع در حوزه زنان ، جراحی برداشتن رحم یا هیسترکتومی می باشد. دکتر زهرا سیفی متخصص زنان تهران ، با اتخاذ تکنیک مناسب ، عمل هیستروکتومی را انجام داده و فرد را درمان می کند.

علل انجام عمل هیسترکتومی

این عمل به دلایل مختلف انجام می شود که عبارتند از :

  • سرطان رحم
  • سرطان دهانه رحم
  • عوارض زایمانی چون خونریزی های شدید زایمانی
  • خونریزی های نامنظم و طولانی رحمی که به درمان جواب نداده اند.
  • درد مزمن لگنی طولانی مدت
  • اندومتریوز شدید
  • افتادگی شدید رحمی
  • تومورهای رحمی مانند فیبروم ها
  • و غیره

هیسترکتومی

روش های جراحی هیسترکتومی

راه های متفاوتی برای این جراحی وجود دارد که عبارتند از :

  1. جراحی باز
  2. لاپاراسکوپی
  3. جراحی روباتیک ( امکانات جراحی روباتیک در ایران وجود ندارد ولی نتایج عمل آن مانند لاپاراسکوپی است.)

این جراحی در صورتی که عوامل همراه دیگری نداشته باشد ، تقریبا جراحی بدون عارضه ای است ؛ مخصوصا اگر طی آن فقط رحم برداشته شود.

اما چنانچه به دلایلی تخمدان هم همراه رحم برداشته شود ، علایم یائسگی ظاهر می شود ؛ که در صورت صلاحدید پزشک برای کاهش این عوارض می شود از هورمون درمانی استفاده کرد.

بسته به روش جراحی ؛ بعد از انجام عمل در موارد لاپاراسکوپیک تا یک روز و در موارد جراحی باز ، دو تا سه روز در بیمارستان بستری خواهید بود. لازم به ذکر است که در موارد لاپاراسکوپیک تقریبا 2 تا 6 هفته زمان لازم است تا به انجام کارهای روزمره خود برگردید. البته این زمان ها برای زمانی است که علت جراحی ، به خاطر سرطان نباشد.

آیا ممکن است در عمل هیسترکتومی تخمدان ها برداشته شوند ؟

بله این امکان وجود دارد که طی عمل هیسترکتومی تخمدان ها با هدف کاهش ریسک سرطان ها برداشته شوند.

باید توجه داشت در بانوانی که هنوز دچار یائسگی نشده اند ، با برداشتن تخمدان ها همراه با عمل هیسترکتومی ، ترشح هورمون استروژن که وظیفه حفاظت از بدن در مقابل مشکلات قلبی و پوکی استخوان را برعهده دارد ، از دست خواهند رفت.

هیسترکتومی

انواع هیستروکتومی

با توجه به هدف اصلی برای انجام هیسترکتومی ، امکان دارد جراح تمام یا بخشی از رحم را خارج سازد.

هیسترکتومی ساب توتال یا جزئی ( subtotal hysterectomy) ، پروسه ای است که طی آن تنها بخش فوقانی رحم برداشته شده و دهانه رحم و تخمدان ها در محل خود باقی می مانند.

هیسترکتومی کامل (total hysterectomy) به منظور خارج ساختن تمام رحم انجام می پذیرد.

جهت برداشتن رحم ، بافت های اطراف و دهانه آن و قسمت فوقانی واژن هیسترکتومی رادیکال (radical hysterectomy) انجام می شود. به طور کلی این پروسه تنها زمانی صورت می پذیرد که بیماری سرطان در یکی از اندام های آن ناحیه نمود پیدا کرده باشد.

هیسترکتومی به روش جراحی باز

این پروسه که به هیسترکتومی ابدومینال نیز شناخته می شود، یکی از رایج ترین تکنیک های جراحی هیسترکتومی می باشد. حدوداً نیمی از کیست ها و توده های موجود در دستگاه تولید مثل زنان به این روش درمان پذیر هستند.

جراح طی هیسترکتومی به روش جراحی باز ، در قسمت بالایی و پایینی شکم یا طرفین آن یک برش ایجاد می کند. رحم از طریق برش ها از بدن خارج می شود.

به دنبال این پروسه معمولاً فرد حدود 2 الی 3 روز در بیمارستان بستری می شود. همچنین بعد از بهبودی ،  محل برش به صورت یک اسکار نمایان در محل باقی می ماند.

لاپاراسکوپی هیسترکتومی

در این پروسه جراح به کمک ابزاری به نام لاپاراسکوپ رحم و اندام های داخلی را معاینه نموده و عمل هیسترکتومی را انجام می دهد. متخصص با ایجاد یک برش کوچک در ناحیه شکمی ، لاپاراسکوپ را به دستگاه تولید مثل بیمار وارد می کند.

با استفاده از دوربین متصل به لاپاراسکوپ ، او می تواند اندام های داخلی را مشاهده کند. سپس ابزار جراحی از طریق یک برش کوچک دیگر بر روی شکم یا واژن ، رحم ، دهانه رحم یا سایر اندام های دستگاه تولید مثل را خارج می سازد.

هیسترکتومی واژینال

در طول هیسترکتومی واژینال ، رحم از طریق برش ایجاد شدع در بخش فوقانی واژن ، خارج می گردد. ابزار جراحی وارد واژن شده و بافت های پیوندی نگهدارنده رحم را برش داده و آن را جدا می سازد. پس از اتمام پروسه برش ها بخیه زده می شوند.

پس از پایان هیسترکتومی ، چه چیزی در انتظار شماست؟

بعد از انجام پروسه ، به مدت 4 الی 6 هفته ، طبیعی است که خونریزی خفیف یا ترشحات تیره رنگی از ناحیه واژن نمود پیدا کنند. همچنین در نواحی برش و جراحت ها کمی بروز درد محتمل است که به مدت 4 هفته ادامه پیدا می کند.
التهاب ، ورم و کبودی طی 1 ماه الی یک ماه و نیم به مرور برطرف می شوند.

احساس خارش و سوزش در اطراف شکاف های جراحی امر عادی تلقی می شود. همچنین ممکن است در محل جراحی و پاهایتان بی حسی نمود یابد که اثر آن تا دو ماه باقی می ماند.

در صورتی که طی هیسترکتومی ، تخمدان ها خارج نشوند ، نباید اختلالات هورمونی بروز پیدا کنند. چنانچه تخمدان ها پیش از یائسگی طی عمل هیسترکتومی از بدن خارج شوند ، علائم مربوط به دوران یائسگی مانند گر گرفتگی نمایان می گردند.

در این راستا ، متخصص داروهایی را برای جایگزین کردن هورمون ها و کاهش شدت علائم تجویز می نماید که موظف هستید طبق دستور ایشان ، داروها را مصرف کنید.

آیا هیسترکتومی سبب یائسگی بیمار می شود ؟

بانوانی که تحت عمل هیسترکتومی قرار می گیرند ، دیگر عادت ماهانه نمی شوند. اما اینکه فرد دچار یائسگی شود به این بستگی دارد که طی عمل ، تخمدان ها از بدن خارج شده اند یا خیر.

در صورتی که تخمدان ها از بدن خارج نشوند ، همچنان هورمون تولید می کنند ؛ لذا در این حالت یائسگی رخ نخواهد داد اما این امکان وجود دارد که علائم یائسگی کمی زودتر از سن یائسگی طبیعی ظاهر شوند.

پس از عمل هیسترکتومی ، ممکن است بیمار با علائمی همچون گر گرفتگی مواجه شود که به دلیل انسداد راه رسیدن جریان خون به تخمدان ها می باشد ؛ در این حالت تخمک ها مانع آزادسازی استروژن می شوند.

اما چنانچه طی عمل هر دو تخمدان از بدن خارج شوند ؛ بلافاصله پس از عمل ، بیمار یائسه خواهد شد. چرا که عدم وجود تخمدان ها سبب افت زیاد سطح هورمون ها شده و در این حالت علائم ناشی از یائسگی ، شدیدتر از یائسگی طبیعی خواهد بود.

guest
0 دیدگاه ها
بازخورد درون خطی
دیدن همه سوالات